Wanneer een Nederlandse politicus hardop droomt van “minder debielen” op ministersposten, klinkt dat in Suriname niet als een schok, maar als een verre echo uit een parallel universum. Niet omdat het woordgebruik hier onbekend is, maar omdat de onderliggende ambitie – bestuurders met aantoonbare competentie – in de praktijk al jaren een exotische diersoort blijkt.
In Suriname arriveert politieke macht vaak zonder gebruiksaanwijzing. Mensen zonder meetbaar trackrecord worden belast met besluiten over miljoenen, alsof begrotingen vanzelf kloppen zodra ze hardop worden voorgelezen. Managementervaring is optioneel, sectorkennis bijzaak, en resultaatverantwoordelijkheid een theoretisch concept. Wie nooit een kleine onderneming overeind hield, presenteert zich moeiteloos als architect van nationale groei. De stap van niets beheren naar alles beslissen wordt hier gezien als een logisch carrièrepad.
Het investeerdersverhaal vormt het vaste decor. Er wordt gesproken over miljarden die “op komst” zijn, over vertrouwen dat “terugkeert”, en over plannen die “binnenkort” worden uitgerold. Intussen blijft het verdienmodel eenvoudig: leven van belastinggelden terwijl men het volk toespreekt over offers en geduld. De ironie is dat falen geen diskwalificatie is, maar een bewijs van politieke volwassenheid. Wie niets heeft opgebouwd, kan immers ook niets verliezen.
De uitspraak uit Nederland zou hier daarom niet worden opgevat als belediging, maar als onrealistische luxe. Minder debielen impliceert immers dat er een selectie bestaat, dat prestaties worden gewogen, en dat mislukkingen consequenties hebben. Dat zijn geen vanzelfsprekendheden in een systeem waarin verkiezingen de cirkel sluiten en dezelfde namen, zonder noemenswaardige resultaten, telkens terugkeren.
Veel keus is er inderdaad niet, zegt men dan. En zo blijft Suriname ronddraaien in een comfortabele carrousel van praatvaardige besluitvormers, waar sarcasme het laatste rationele verdedigingsmechanisme is tegen structurele middelmatigheid.