Suriname kent het fenomeen kenki a systeem — letterlijk “verander het systeem”, maar in de praktijk vaak het tegenovergestelde: terugvallen op oude patronen van zelfverrijking en vriendjespolitiek. Binnen het ministerie van Volksgezondheid lijkt dit mechanisme tot grote verbazing opnieuw zichtbaar.
Minister André Misiekaba werd recentelijk geassocieerd met Joseph Haim Harrosh, directeur van de LR Group. Deze onderneming heeft een zeer beladen verleden in Suriname, met projecten die miljoenen kostten maar nauwelijks bruikbare resultaten opleverden. Het beruchte E-Wave-project bij het Staatsziekenfonds (SZF) is daarvan het duidelijkste voorbeeld: een digitaliseringsproject van circa 10 miljoen Amerikaanse dollars dat faalde op cruciale punten zoals databeveiliging en internationale standaarden. Het werd stopgezet, maar de financiële en maatschappelijke schade bleef.
Dat notabene dezelfde partij nu opnieuw wordt betrokken bij Volksgezondheid roept daarom zeer ernstige en fundamentele vragen op. Waarom kiest het ministerie wederom uitgerekend voor samenwerking met een onderneming die symbool staat voor falende en mogelijk corrupte trajecten? En wie profiteert werkelijk van deze herhaling? Het feit dat beleidsadviseurs destijds al bekend waren met de vele tekortkomingen maakt de huidige keuzes des te zorgwekkender.
De gevolgen zijn bijzonder groot: publieke middelen lekken weg, de kwaliteit van zorg komt in het gedrang en het vertrouwen van burgers in hun overheid wordt verder ondermijnd. Volksgezondheid is namelijk geen diplomatiek podium, maar een cruciaal domein waar patiëntveiligheid en dataprivacy centraal moeten staan.
Om te breken met dit patroon zijn enkele stappen daarom uiterst noodzakelijk. Contracten en samenwerkingen moeten transparant en toetsbaar zijn. Beleidsmakers moeten aantoonbare kennis van zorg en ICT hebben. Parlement en toezichthouders moeten actief ingrijpen bij herhaling van falende patronen. En Suriname moet investeren in lokale ICT-expertise en universiteiten, zodat duurzame oplossingen ontstaan.
Het ministerie van Volksgezondheid staat op een belangrijke kruispunt. Kiest men opnieuw voor oude patronen van kenki a systeem, of eindelijk voor transparantie en hervorming? Het verleden van LR Group laat zien wat er mis kan gaan. De toekomst van de Surinaamse zorg hangt af van de bereidheid om lessen uit dat verleden serieus te nemen.
De echte verandering begint pas wanneer Suriname besluit het systeem niet te herhalen, maar werkelijk te vernieuwen.
Ir. Dharmvir K Mungra
Vz DNL, De Nieuwe Leeuw