Minister van Financiën en Planning Adelien Wijnerman stelt dat er tot op heden nog geen structurele oplossing is bereikt voor het aanhoudende financiële tekort waarmee de overheid kampt. Ondanks inspanningen om de inkomsten te vergroten, blijft de financiële situatie volgens de minister voorlopig onveranderd.
Volgens Wijnerman is het de afgelopen periode “niet makkelijker geworden”. De regering blijft zoeken naar mogelijkheden om de inkomstenkant te versterken, maar erkent dat de ruimte daarvoor momenteel beperkt is. “We blijven positief en kijken hoe we de inkomsten kunnen vergroten, maar op dit moment is het toch dezelfde situatie. We zijn er nog niet uit”, aldus de minister tegenover de STVS.
Nalatenschap uit verkiezingsjaar
Een belangrijke factor in de huidige situatie is volgens Wijnerman het verkiezingsjaar voorafgaand aan het aantreden van de regering. In die periode zijn aanzienlijke uitgaven gedaan die nog steeds doorwerken in de overheidsfinanciën. Deze uitgaven hebben een duidelijke rol gespeeld in de stijging van de overheidsuitgaven in de afgelopen maanden en moesten alsnog worden voldaan.
Daarnaast wees de minister op de omvangrijke betalingsachterstanden die de overheid heeft opgebouwd. Het gaat hierbij om betalingen aan personen en bedrijven die diensten hebben verleend of goederen hebben geleverd aan de overheid, evenals andere partijen die nog tegoeden hebben. “Deze achterstanden dateren van jaren daarvoor en spelen nog steeds mee. Dat maakt dat we blijven worstelen met een tekort”, gaf Wijnerman aan.
Zware druk op ministerie
De afgelopen zes maanden waren volgens de minister bijzonder uitdagend voor het ministerie van Financiën en Planning. De kerntaak van het ministerie, het bewaken en beheersen van de financiële huishouding van de overheid, is onder normale omstandigheden al complex. Door de beperkte beschikbare middelen is deze taak aanzienlijk zwaarder geworden.
De grootste uitdaging lag bij het tijdig nakomen van de maandelijkse verplichtingen van de overheid. Het ministerie moest voortdurend afwegen welke betalingen wanneer konden worden uitgevoerd, terwijl er tegelijkertijd rekening moest worden gehouden met extra financiële lasten die in dezelfde periode zijn ontstaan.
Salarissen en vakantiegeld
De druk werd verder vergroot doordat de regering medio juli aantrad, precies in de periode waarin salarissen en vakantiegelden van ambtenaren moesten worden uitbetaald. Volgens Wijnerman waren er op dat moment onvoldoende middelen beschikbaar om aan alle verplichtingen tegelijk te voldoen. Dit dwong het ministerie tot scherpe keuzes en strikte prioritering.
“We kwamen na een verkiezing met uitgaven die daarmee gepaard zijn gegaan en zaten tegelijkertijd met veel achterstallige betalingen”, aldus de minister. “De middelen die er waren, waren niet voldoende om alles te dekken. Dan is het zaak om continu te monitoren en te zorgen dat in ieder geval de hoogst noodzakelijke verplichtingen worden nagekomen.”
Vooruitblik
Hoewel de financiële druk aanhoudt, benadrukt Wijnerman dat het ministerie blijft zoeken naar manieren om de situatie te stabiliseren en uiteindelijk tot een structurele oplossing te komen. Voorlopig blijft de overheid echter opereren binnen zeer beperkte financiële marges, waarbij zorgvuldig afwegen en prioriteren noodzakelijk blijft.