De Vooruitstrevende Hervormingspartij (VHP) onder leiding van Chan Santokhi heeft in 2020 volgens critici een fundamenteel vertrouwen geschonden. Tijdens de verkiezingscampagne werd niet openlijk gesproken over een gang naar het Internationaal Monetair Fonds (IMF). Pas na de verkiezingsuitslag werd de samenlevingâook VHP-aanhangersâgeconfronteerd met een reeds genomen koers, zonder reĂ«le ruimte voor inspraak of alternatieven.
Het IMF-programma werd gepresenteerd als onvermijdelijk. Cijfers in strak vormgegeven spreadsheets schetsten een angstaanjagend beeld, maar reduceerden een samenleving tot kolommen en grafieken. Daarbij speelden adviseurs met eigen agendaâs en hoge vergoedingen een zichtbare rol. Wat ontbrak, was een diepgaande doorrekening van sociale draagkracht in een land met zwakke exportstructuren en beperkte buffers, zoals Suriname.
Een psycholoog wijst erop dat economisch beleid dat louter op macro-indicatoren stuurt, psychologisch destructief kan uitpakken. âWanneer bestaanszekerheid plots wegvaltâdoor koopkrachtverlies, werkloosheid en stressâontstaat collectieve rouwâ, stelt hij. Dat leed is niet in geld uit te drukken: gezinnen raken ontwricht, jongeren verliezen toekomstperspectief, en chronische stress vertaalt zich in depressie, verslaving en onderwijsuitval.
Volgens de expert werkt herstel generaties lang door. Vertrouwen in instituties erodeert, sociale cohesie verzwakt en het gevoel van eigenwaarde krijgt blijvende deuken. Beleidsmakers onderschatten vaak deze âonzichtbare kostenâ.
Een economisch plan dat het menselijke weefsel negeert, kan boekhoudkundig kloppen, maar maatschappelijk falen. Het Surinaamse voorbeeld laat zien dat cijfers zonder compassie geen reddingsboei zijn, maar een breuklijn die lang blijft schrijnen.