Mensen krijgen vaak het verwijt te horen dat ze een te groot ego hebben. Over het algemeen begrijpen velen niet waar ze dat verwijt aan te danken hebben. Een groot ego duidt op een overmatige focus op het eigen “ik”, gekenmerkt door een opgeblazen zelfbeeld, arrogantie en de behoefte om superieur te lijken. Mensen met een groot ego zijn vaak zelfzuchtig, eisen aandacht op, kunnen slecht tegen kritiek, en gebruiken anderen vaak voor eigen gewin. Ze praten veel over zichzelf, voelen zich belangrijker dan anderen, en vinden hun eigen mening en strategieën de enige juiste. Iemand die vaart op zijn ego vergelijkt zichzelf met anderen, heeft een overmatige aandacht voor zichzelf en als hij die aandacht niet krijgt, gaat hij het afdwingen.
Ego betekent letterlijk ‘ik’ (uit het Latijn) en verwijst in de psychologie naar je zelfbeeld en identiteit, de ‘ik’-persoonlijkheid die je presenteert aan de wereld, gebaseerd op jouw gedachten en jouw overtuigingen. Het ego wordt vaak gevoed door de aandacht van haar omgeving. Het is het deel van jou dat zich wil onderscheiden. Het wordt vaak gezien als een ‘valse ik’ die je scheidt van je ware, diepere zelf. Het is wie je denkt te zijn. In de spreektaal verwijst ‘ego’ ook naar egocentrisme (sterk op jezelf gericht zijn). Het wordt in de volksmond vaak negatief gebruikt voor arrogantie of zelfzuchtigheid.
Waar komt ego vandaan? In de meeste gevallen is ego verbonden met trauma’s uit het verleden. Ondanks de uiterlijke schijn, is een groot ego vaak een defensieve laag (pantser) die een diepgeworteld gevoel van onzekerheid of ontevredenheid verbergt. Mensen kunnen echter ook een groot ego ontwikkelen omdat ze zichzelf als onfeilbaar beschouwen of omdat ze door de jaren heen zoveel aandacht hebben gekregen dat ze zich daaraan vastklampen. (Trump) Kritiek wordt vaak genegeerd of leidt tot defensief gedrag, omdat het hun onfeilbare zelfbeeld bedreigt.
Wanneer iemand een groot ego heeft, zullen zijn of haar reacties heftiger zijn. Bouterse was een goed voorbeeld van een te groot ego. Hij vond dat hij boven de wet stond en keek neer op de DNA, had de militairen, de politie en de douane in zijn zak en waande zich onaantastbaar. Jammer genoeg voedde het gros van het volk zijn grote ego en het ziet er naar uit dat zijn aanhang in het parlement dit gedrag, ‘van wij staan boven de wet,’ willen voortzetten.
Vele mensen hebben door hun ego, de neiging om zich vast te klampen aan hun eigen overtuigingen, ze weigeren open te staan voor de mening van anderen. Ze beseffen niet dat ze daardoor leven in een obsessie en niet vrij zijn. Wanneer men zich bewust vastklampt aan obsessieve overtuigingen, beperkt men zich tot belemmerende of beperkende overtuigingen. Bijvoorbeeld Bouterse had een persoonlijke haat tegen Nederland omdat hij was veroordeeld, en sleepte de mensen mee in die flow van die haat. Velen gingen Nederland ook blindelings haten, zonder erbij stil te staan dat Nederland 300.000 landgenoten onderhield, onderdak gaf, werk, een vast inkomen, medische verzorging, sociale steun. En die landgenoten hielpen het volk weer met pakketten en geld.
Zijn aanhang in het parlement doet nu precies hetzelfde. Alleen is die haat niet meer gericht op Nederland maar op de Hindoestanen. Het is een persoonlijke obsessie, die mensen belemmert en beperkt in hun denken. Er wordt geroepen dat de Hindoestaan weg moet, terwijl het juist de Hindoestanen zijn die zich gestaag hebben opgewerkt van rijstplanten tot hoogstaande beroepen en florerende bedrijven en de motor zijn van onze economie. Deze beperkende overtuigingen worden jammer genoeg aan naïeve mensen opgedrongen, die zonder zelf te denken, blindelings volgen. Zolang men zich aan die overtuigingen vastklampt, en niet open staat voor andere mogelijke visies beperkt men zichzelf onnodig. Je legt jezelf een dwangmatige gedachte op die jouw gedrag continu beïnvloedt en je minder creatief maakt in dagelijkse situaties.
Het loopt zelfs vaak uit op ruzie als de ene mens zich vastklampt aan de eigen overtuiging en weigert open te staan voor andere visies. Je bent dan je gedachte in plaats van dat je een gedachte hebt! Al jouw gedachten en doen en laten hangen samen met een overtuiging waaraan jij je vastklampt. Met zulk gedrag kan men zichzelf behoorlijk in zijn groei belemmeren.
Als je openstaat voor andere standpunten, voel jij je vrijer, je bent dan geen slaaf meer van je eigen bekrompen overtuigingen. Dit betekent niet dat jij je eigen overtuiging moet laten vallen om andere te volgen. Het betekent dat jij jouw overtuiging met weldoordachte argumenten onderbouwt en niet domweg dat roept wat anderen je opdragen. Wie niet gebonden is aan patronen en vooroordelen, kan veel genuanceerder kiezen en oogst ook meer respect dan degenen die domweg iets roepen en napraten. Ons volk maakt zich op grote schaal schuldig aan domweg roepen en volgen.
Wijze mensen spreken minder, stellen goede vragen, luisteren meer en kiezen hun woorden zorgvuldig. Ze begrijpen dat dom, egoïstisch gedrag voortkomt uit ego’s, terwijl wijsheid voortkomt uit nederigheid en leren. Domme mensen spreken omdat ze wel moeten, wijze mensen spreken omdat ze iets te zeggen hebben.
“Ego is a voice that speaks, but never listens.”
Josta Vaseur