De manier waarop islam in de media wordt weergegeven, beïnvloedt direct hoe samenlevingen naar moslims kijken. Media functioneren als venster op de wereld, maar ook als filter. Wanneer berichtgeving over islam voornamelijk gekoppeld wordt aan conflict, terrorisme of maatschappelijke spanningen, ontstaat een vertekend referentiekader. Het publiek leert dan niet zozeer over religie, maar over incidenten waarin religieuze identiteit centraal wordt geplaatst.
Stereotypering werkt vereenvoudigend. Een diverse gemeenschap van meer dan een miljard mensen wordt gereduceerd tot enkele herkenbare beelden: de radicale prediker, de onderdrukte vrouw, de boze demonstrant. Zulke beelden negeren interne verschillen in cultuur, interpretatie en praktijk. Ze creëren bovendien een impliciete koppeling tussen religie en dreiging. Dit heeft gevolgen voor sociale cohesie, arbeidskansen en politieke besluitvorming.
Media logica speelt hierbij een rol. Sensationele of conflictgerichte verhalen trekken meer aandacht dan alledaagse realiteit. Positieve of neutrale bijdragen van moslims aan wetenschap, zorg, onderwijs of cultuur krijgen minder zendtijd. Daardoor ontstaat een disproportionele focus op extremen. Het probleem ligt niet uitsluitend in onjuistheid, maar in selectiviteit.
Tegelijkertijd rust er verantwoordelijkheid op moslimgemeenschappen zelf om actief deel te nemen aan het publieke debat. Afwezigheid in media laat ruimte voor anderen om het narratief te bepalen. Transparantie, openheid en professionele communicatie kunnen bijdragen aan genuanceerdere beeldvorming.
Mediarepresentatie is geen triviale kwestie van imago, maar een factor in maatschappelijke verhoudingen. Wanneer stereotypering wordt doorbroken door context, diversiteit en feitelijke analyse, ontstaat ruimte voor een realistischer begrip. Dat vraagt inzet van journalisten, redacties en mediaconsumenten die bereid zijn voorbij simplificatie te kijken.
FARAH