Wat ooit begon als een nobel streven van het geachte Assembleelid Ebu Jones, middels het indienen van ontwerpwetten is thans ontaard in een oneindig gehakketak, gekissebis en geharrewar van jewelste.
In de Nationale Assemblee is er nog steeds een nationale spreekwedstrijd gaande over verandering van de rechterlijke macht. Meer procureurs-generaal hier, cassatierechtspraak daar of juist niet.
Volgens de fractie leider van de NPS, Jerrel Pawiroredjo, ligt het echte probleem niet bij cassatierechtbanken of nieuwe titels in het Paleis van Justitie. Het begint bij de basis, en wel op hetzelfde politiebureau waar burgers eerst beginnen met een aangifte of waar er een melding binnenkomt.
Het is bijna pathetisch hoe zwakke dossiers lijken op een slecht geschreven Netflix thriller. De inhoud is fantasieloos, de hoofdpersonen veranderen in figuranten, bewijsstukken zijn onvindbaar, juristen maken er gehakt van en de finale laat iedereen teleurgesteld achter. Als het zo doorgaat krijgt het volk misschien eerder vertrouwen in toekomstige cassatierechters dan in een proces-verbaal dat nog net grammaticaal vaststaat als een schrijftest van een brugklasser.
Pawiroredjo en anderen wijzen erop dat de rechtsbeleving van burgers niet begint bij de Hoge Raad of een college van Procureurs-Generaal, maar bij de eerste stap, namelijk: een goed opgenomen aangifte, fatsoenlijk politieoptreden, het in acht nemen van alle stappen in het strafrechtelijk proces, een onderbouwde beslissing van de Hulpofficier van Justitie en een professioneel opgesteld proces-verbaal. Zaken die nu nog te vaak lijken op een gatenkaas.
Duurbetaalde advocaten die niet zozeer briljant, maar vooral opportunistisch zijn, kunnen goede zaken doen bij een zwak, onvolledig of onbetrouwbaar dossier.
In het publieke debat over bijvoorbeeld grote drugszaken, valsheid in geschrifte, fraude en geweldsdelicten horen we vaker zuchten over dossiers die zo zwak zijn dat zelfs de lichtst wind ze wegblaast.
De oplossing zou meer gezichten aan de top kunnen zijn, maar eerst moeten de wettenmakers en beleidsmakers luisteren naar de stemmen op straat, aan de balie en bij het politiekorps. “A dossier zwakkie” is een veelgehoorde kreet.
Dat verwijst naar een zwak onderzoek. Het geeft aan dat er onvoldoende bewijsvoering is, waardoor verdachten mogelijk vrijuit gaan en zogenaamd crimineel geluk ervaren.
Misschien betekent echte hervorming niet meerdere lagen in het strafproces, maar sterkere fundamenten aan de basis van een hernieuwd en innovatief politioneel systeem. Met andere woorden, hervormingen die beginnen op het politiebureau.
BRASA MIE
