De spanningen binnen de Surinaamse luchtvaartsector zijn deze week openlijk naar buiten gekomen. Na een tijdelijke verstoring binnen de Luchtvaartdienst, als gevolg van het ziekmelden van ingeplande luchtverkeersleiders tijdens een avonddienst, hebben de betrokken professionals nu publiekelijk hard uitgehaald naar wat zij omschrijven als jarenlang bestuurlijk falen, gebrekkige communicatie en structurele verwaarlozing door de overheid.
Het ministerie van Transport, Communicatie en Toerisme (TCT) bevestigde in een persbericht dat de dienstverlening op woensdag 21 januari tijdelijk werd onderbroken. Pogingen van de leiding om op korte termijn vervanging te regelen, liepen spaak. Eerder die dag was bovendien aangekondigd dat geplande inval- en ad-hocdiensten geen doorgang zouden vinden. Dit alles houdt direct verband met groeiende onvrede over de huidige salariëring en de uitblijvende structurele oplossing daarvan.
‘Institutionele doofheid’
Volgens TCT zijn meerdere verzoeken van de luchtverkeersleiders in het verleden binnen de bestaande bevoegdheden gehonoreerd, maar ligt de kern van het loonvraagstuk op regeringsniveau. Het ministerie stelt dat het betreurt dat gemaakte afspraken met de vakbond niet zijn nagekomen, maar dat de dialoog nog gaande is en de veiligheid van het luchtverkeer voorop blijft staan.
Tegenover deze verklaring staat een scherpe en ongekend kritische reactie van Air Traffic Suriname, het collectief van luchtverkeersleiders. In een uitvoerige verklaring stellen zij dat de huidige situatie geen incident is, maar het resultaat van meer dan vijftien jaar structureel falen. Professionele waarschuwingen, technische rapportages en aanbevelingen zouden herhaaldelijk zijn genegeerd of in bureaucratische stilte zijn verdwenen.
De luchtverkeersleiders spreken van een “dialoog der doven” en wijzen erop dat vitale sectoren als de luchtvaart niet kunnen functioneren onder uitstelgedrag, halfslachtige besluitvorming en persoonlijke belangen binnen de bestuurlijke keten. Volgens hen hebben sommige functionarissen machtsposities nagestreefd voor eigen gewin, wat de governance aantast en de veiligheid onder druk zet.
Veiligheid onder druk
De verklaring onderstreept dat luchtverkeersleiding geen gewone ambtelijke functie is, maar een hoog gespecialiseerd beroep met directe verantwoordelijkheid voor mensenlevens. Elke tekortkoming in leiderschap, regelgeving of toezicht heeft volgens de sector directe gevolgen voor de veiligheid, het internationale vertrouwen en de reputatie van Suriname als luchtvaartland. Met name het selectief toepassen van regels en het aankondigen van disciplinaire maatregelen zonder consequente uitvoering wordt gezien als funest voor de veiligheidscultuur. “Dat ondermijnt gezag en normaliseert mismanagement”, zo klinkt het scherp.
Oproep aan de president
In ongebruikelijk directe bewoordingen doen de luchtverkeersleiders een beroep op president Jennifer Simons om in te grijpen. Zij stellen dat toezicht en interventie niet langer symbolisch mogen zijn. De problemen slepen al meer dan een decennium voort en verdere vertraging is volgens hen onverdedigbaar. De boodschap is helder: verantwoordelijkheid moet worden genomen, wet- en regelgeving moeten worden gehandhaafd en structurele hervormingen moeten nu beginnen.
“De tijd van uitstel is voorbij”, aldus Air Traffic Suriname, via social media. De kwestie legt opnieuw bloot hoe kwetsbaar vitale publieke diensten worden wanneer structurele problemen jarenlang blijven liggen. Wat begon als een tijdelijke verstoring binnen de luchtvaart, heeft zich ontwikkeld tot een principiële confrontatie over bestuur, verantwoordelijkheid en veiligheid.
De komende weken zullen uitwijzen of de overheid erin slaagt het vertrouwen te herstellen, of dat het conflict verder escaleert.