Maandag 22 oktober 2018

Door het besluit van de RGB-minister dat deze maand is genomen, moeten de vele gevallen van ‘verdeling’ en overdracht van grondhuur tot het verleden gaan behoren. Veel corruptie wordt hierdoor vermeden. Vele verzoeken moesten afgehandeld worden op het ministerie, voordat de notaris over kon gaan tot het notarieel vastleggen van overdrachten en verdelingen. Bij de overdrachten gaat het om het overdragen van het recht van grondhuur van de houder ervan op 1 of meerdere personen. Het komt veel voor dat houders van het recht van grondhuur, hun terrein overdragen aan kinderen. Voordat de notaris het een en ander kan vastleggen, dient de minister van RGB toestemming te geven voor de zogenaamde verdeling van de grond. Vele burgers waren jaren aan het wachten op deze beslissing van de minister van RGB. Eerder werd de toestemming gevraagd aan de minister van NH. Sedert 1982 wordt er geen domeingrond onder een andere zakelijke titel (zoals erfpacht of eigendom) dan grondhuur uitgegeven. Volgens de informatie van de regering is het grondhuurrecht een zakelijk recht om het vrije genot van een stuk domeingrond te hebben, onder de verplichting deze grond te benutten overeenkomstig door de Staat daaraan bij de uitgifte gegeven bestemming en bepalingen. De bestemming wordt in de bereidverklaring en de uiteindelijke beschikking vermeld. Dit recht van grondhuur wordt voor tenminste 10 en ten hoogste 40 jaren uitgegeven. Houders van het recht van grondhuur dienen 6 maanden voordat het recht vervalt, een verlenging van het grondhuurrecht aan te vragen. Gebeurt dit niet, dan vervalt het grondhuurrecht van rechtswege. Dit recht kan ook vervallen worden verklaard indien men de voorwaarden zoals gesteld in de toewijzingsbeschikking niet nakomt. Het stukje grond keert dan vrij en onbezwaard terug in de boezem van de Staat. Volgens de informatie van de regering is het verschil tussen domeingrond en eigendomsgrond dat bij domeingrond het stuk grond eigendom is van de Staat. Bij uitgifte in erfpacht en grondhuur blijft het stuk grond in eigendom van de Staat. Het grondhuurrecht (en erfpachtrecht) zijn daarom slechts beperkte zakelijke rechten die op het stuk domeingrond rust. De Staat blijft eigenaar van het stuk grond. Deze zakelijke rechten dienen echter ingeschreven te zijn ten kantore van de bewaarder van het ‘Management Instituut Glis’. Eigendomsgronden zijn gronden die aan een derde dan de Staat kunnen toebehoren. Het is het meest volstrekte recht dat iemand kan hebben op een stuk grond in Suriname. Het ministerie van RGB heeft recent bekend gemaakt dat het departement momenteel niet bij machte is om de achterstand welke een jarenlange periode behelst, op korte termijn in te lopen. Het gaat dan om de vele verzoeken voor overdracht en verdeling van het recht van grondhuur. Om de gemeenschap alsnog tegemoet te komen, heeft het ministerie van RGB besloten om de in Suriname gevestigde notariaten per bijzondere ministeriële beschikking van 12 februari 2018, collectief toestemming te verlenen om de notariële overdrachten van grondhuurpercelen binnen 1 jaar af te handelen. In deze beschikking wordt eenmalig toestemming verleend aan alle aanvragers van overdrachten en verdelingen. Deze beschikking heeft uitsluitend betrekking op verzoekschriften die tot en met 31 december 2017 bij het ministerie van RGB zijn ingediend. Tussen deze oude aanvragen liggen er naar alle waarschijnlijkheid ook stukken waarbij het recht van grondhuur is vervallen door het lange wachten op RGB. Dit is dan gebeurd buiten de schuld van de rechthebbenden en door het niet afhandelen van de stukken door RGB. Dit ministerie haalt nu massaal de achterstanden in. Aanvragen die per 1 januari 2018 zijn ingediend, zullen volgens de normale procedures van het ministerie van RGB worden afgehandeld. De vraag rijst of de notaris zonder een stuk controle de afdrachten kan plegen. Zeker moet nagetrokken worden of de gronden niemand elders toebehoren en de nieuwe rechthebbenden in aanmerking kunnen komen voor grondhuur. De aanvragen zouden worden afgewezen als de toekomstige rechthebbenden geen Surinamer zijn, minderjarig zijn en de grond geen vrij domein is of gereserveerd is voor andere doeleinden. RGB heeft maatregelen getroffen om het gronduitgiftebeleid drastisch om te buigen. Deze aanpak moet ertoe leiden dat de handmatige verwerking van grondzaken waar reeds decennia sprake van is, tot het verleden zal gaan behoren. Een op te zetten vernieuwde digitale verwerking van grondzaken zal er uiteindelijk toe bijdragen dat het ministerie op een klantvriendelijke, transparante en efficiënte manier de burger van dienst kan zijn. Simultaan met de transformatie van de dienstverlening, wordt gewerkt aan het inlopen van de achterstand bij de verwerking van het enorme aantal aanvragen en overdrachten van grondhuurpercelen. Belanghebbende worden geadviseerd door het ministerie om in contact te treden met hun notaris. RGB heeft met deze maatregel een hele horde burgers verwezen naar de notarissen. Er is collectief toestemming verleend, waardoor burgers niet meer hoeven te rennen en tyuku te betalen. Nu is het aan de notarissen om de zaak goed af te handelen.